Blog
CPR Kablo Sınıfları: B2ca, Cca, Dca ve Eca Rehberi
Okuma Süresi: 13 dakika
CPR kablo sınıfları, Avrupa’daki bina ve altyapı projelerinde kalıcı olarak kullanılan kabloların yangına nasıl tepki verdiğini ortak bir sınıflandırma sistemiyle ifade eder. B2ca, Cca, Dca ve Eca gibi Euroclass seviyeleri; kablonun yangının gelişimine katkısını, alev yayılımını ve belirli sınıflarda ısı açığa çıkmasını karşılaştırmaya yardımcı olur.
Ancak ana CPR sınıfı bütün yangın davranışını tek başına anlatmaz. B2ca, Cca ve Dca gibi sınıflarda s, d ve a ek sınıfları duman üretimi, alevlenen damlacıklar ve yanma gazlarının asitlik özellikleri hakkında ilave bilgi verir.
Örneğin B2ca-s1a,d1,a1 yalnızca B2ca yazan bir şartnameden çok daha ayrıntılı bir performans tanımı sunar.
Bununla birlikte CPR sınıfını yangına dayanımla karıştırmayın. B2ca sınıfı kablonun yangının gelişimine katkısını sınırlar; ancak kablonun yangın sırasında elektrik veya optik sinyal taşımaya devam edeceğini otomatik olarak garanti etmez.
Benzer şekilde LSZH, Cat 6A, fiber optik, kontrol kablosu veya yangına dayanıklı kablo gibi tanımlar kendi başlarına CPR sınıfını belirlemez. Üretici, tamamlanmış kablo konstrüksiyonunun ilgili test performansını doğrulamalıdır.
Kısa cevap: CPR sisteminde B2ca, Cca’dan; Cca, Dca’dan; Dca ise Eca’dan daha yüksek ana yangına tepki performansı sunar. B2ca, Cca ve Dca ayrıca duman, damlacık ve asitlik alt sınıfları taşıyabilir. Ancak doğru sınıfı üretici değil, ulusal mevzuat, proje şartnamesi ve binanın yangın stratejisi belirler.
CPR Kablo Sınıfları Nelerdir?
CPR Euroclass sistemi kablolar için yedi ana sınıf içerir:
| CPR Sınıfı | Göreceli Yangına Tepki Seviyesi | Genel Yorum | s / d / a Alt Sınıfları |
|---|---|---|---|
| Aca | En yüksek | Yangına çok sınırlı katkı / esasen katkı yok | Genellikle uygulanmaz |
| B1ca | Çok yüksek | Çok sınırlı yangın gelişimi | Var |
| B2ca | Çok yüksek | Çok sınırlı yangın gelişimi ve ısı açığa çıkması | Var |
| Cca | Yüksek | Sınırlı yangına katkı | Var |
| Dca | Orta | Orta seviye yangına tepki performansı | Var |
| Eca | Temel | Temel tek kablo alev yayılımı performansı | Yok |
| Fca | En düşük | Eca kriterini göstermeyen veya performansı belirlenmemiş | Yok |
Dolayısıyla B2ca, Cca, Dca ve Eca birbirinden bağımsız dört standart değildir. Aynı Euroclass sisteminin farklı performans seviyelerini temsil eder.
Ayrıca B2ca sistemin en yüksek sınıfı değildir. Aca ve B1ca, Euroclass hiyerarşisinde B2ca’nın üzerinde bulunur.
CPR Kablo Sınıfları: B2ca, Cca, Dca ve Eca Karşılaştırması
| Özellik | B2ca | Cca | Dca | Eca |
|---|---|---|---|---|
| Ana performans seviyesi | Çok yüksek | Yüksek | Orta | Temel |
| Yangın gelişimi / ısı açığa çıkması değerlendirmesi | Çok sıkı | Sıkı | Daha düşük sınırlar | Aynı EN 50399 sınıflandırma yaklaşımı kullanılmaz |
| Demet kablo yangın değerlendirmesi | Evet | Evet | Evet | Ana kriter değil |
| Tek kablo alev testi | İlgili değerlendirmede yer alır | İlgili değerlendirmede yer alır | İlgili değerlendirmede yer alır | Temel gereksinim |
| Duman sınıfı | Var | Var | Var | Yok |
| Damlacık sınıfı | Var | Var | Var | Yok |
| Asitlik sınıfı | Var | Var | Var | Yok |
Sonuç olarak Eca’dan B2ca’ya doğru ilerledikçe kablonun yangının gelişimine katkısını sınırlayan kriterler daha talepkâr hale gelir.
Ancak proje ekibi yalnızca ana sınıfa bakmamalıdır. Özellikle B2ca, Cca ve Dca ürünlerde s, d ve a alt sınıfları kritik farklar yaratabilir.
CPR Kablo Sınıfları: B2ca Nedir?
B2ca, pratik kablo projelerinde sık karşılaşılan en yüksek yangına tepki seviyelerinden biridir.
Bu sınıfta testler kablonun:
- Yangın gelişimini
- Alev yayılımını
- Isı açığa çıkmasını
- İlgili tamamlayıcı kriterleri
daha sıkı sınırlar altında değerlendirir.
Ayrıca B2ca konstrüksiyonu duman, alevlenen damlacık ve asitlik alt sınıflarını da taşıyabilir.
Örneğin proje şu tanımı isteyebilir:
B2ca-s1a,d1,a1
Burada B2ca ana Euroclass seviyesini gösterirken diğer üç kod farklı yangın davranışlarını tanımlar.
B2ca En Yüksek CPR Sınıfı mıdır?
Hayır.
Aca ve B1ca sınıfları hiyerarşide B2ca’nın üzerinde yer alır.
Bununla birlikte kablo pazarında B2ca, birçok ticari ve kritik altyapı projesinde karşılaşılan yüksek performans seviyelerinden biridir.
Bu nedenle “B2ca en yüksek CPR sınıfıdır” ifadesini genel bir teknik kural olarak kullanmayın.
B2ca Nerelerde İstenebilir?
Ulusal mevzuat ve proje yangın stratejisine bağlı olarak B2ca şu yapılarda gündeme gelebilir:
- Havalimanları
- Hastaneler
- Metro ve demiryolu tesisleri
- Tüneller
- Veri merkezleri
- Yüksek katlı binalar
- Kamu binaları
- Kritik altyapılar
- Yoğun insan trafiğine sahip yapılar
Ancak bina türü tek başına B2ca’yı zorunlu hale getirmez. Yerel yönetmelik ve proje şartnamesini esas alın.
Fiber optik projelere özel ayrıntılar için B2ca fiber optik kablo CPR rehberimizi inceleyebilirsiniz.
CPR Kablo Sınıfları: Cca Nedir?
Cca, B2ca’nın altında fakat Dca’nın üzerinde yer alan yüksek yangına tepki sınıfıdır.
Cca kablolar da yangın gelişimi ve ısı açığa çıkması açısından Eca’ya göre çok daha kapsamlı değerlendirmelerden geçer.
Ayrıca Cca ürünler s, d ve a alt sınıflarını taşıyabilir.
Örneğin:
- Cca-s1b,d1,a1
- Cca-s1,d0,a1
- Cca-s2,d2,a2
gibi farklı kombinasyonlarla karşılaşabilirsiniz.
Dolayısıyla iki Cca kablo aynı ana sınıfa sahip olsa bile duman, damlacık veya asitlik performansları farklı olabilir.
B2ca ile Cca Arasındaki Fark Nedir?
B2ca, ana Euroclass açısından Cca’dan daha sıkı yangın gelişimi ve ısı açığa çıkması sınırları uygular.
Ancak yalnızca ana sınıfı karşılaştırmak bazı projelerde yetersiz kalır.
Örneğin:
B2ca-s2,d2,a2
ile
Cca-s1,d0,a1
aynı yangın karakteristiklerinde üstün değildir.
İlk kablonun ana Euroclass seviyesi daha yüksektir. Buna karşılık ikinci örnek duman, damlacık ve asitlik açısından daha güçlü alt sınıflar taşıyabilir.
Bu nedenle şartnamede yalnızca “B2ca veya Cca” yazmak yerine tam sınıflandırmayı belirtin.
CPR Kablo Sınıfları: Dca Nedir?
Dca, orta seviyede yangına tepki performansı sunan bir Euroclass seviyesidir.
Bu sınıf da B2ca ve Cca gibi daha kapsamlı demet kablo yangın değerlendirme yaklaşımını kullanır. Ancak performans limitleri Cca ve B2ca kadar sıkı değildir.
Dca kablolar ayrıca şu alt sınıfları taşıyabilir:
- s1 / s2 / s3
- d0 / d1 / d2
- a1 / a2 / a3
Dolayısıyla Dca, Eca’ya göre kablonun yangındaki davranışı hakkında çok daha fazla teknik bilgi verebilir.
Cca ile Dca Arasındaki Fark Nedir?
Cca, ana yangına tepki performansı açısından Dca’dan daha sıkı sınırlar uygular.
Buna karşılık her iki sınıf da duman, damlacık ve asitlik alt sınıfları taşıyabilir.
Bu nedenle ulusal mevzuat Cca gerektiriyorsa Dca ürünün iyi bir duman alt sınıfına sahip olması ana sınıf gereksinimini ortadan kaldırmaz.
CPR Kablo Sınıfları: Eca Nedir?
Eca, kablolar için tanımlanmış temel yangına tepki seviyesidir.
Ana değerlendirme tek kablonun düşey alev yayılımı davranışına odaklanır.
B2ca, Cca ve Dca’nın aksine Eca sınıfı:
- s duman alt sınıfını
- d alevlenen damlacık alt sınıfını
- a asitlik alt sınıfını
taşımaz.
Dolayısıyla Eca etiketi kablonun duman veya yanma gazı performansı hakkında B2ca, Cca veya Dca kadar ayrıntılı bilgi sunmaz.
Eca Kablo Güvensiz midir?
Hayır.
Eca tanımlı bir CPR Euroclass seviyesidir ve ulusal mevzuat veya proje şartnamesi izin verdiğinde uygun olabilir.
Ancak yangın büyümesinin, dumanın veya korozif gazların daha sıkı kontrol edilmesi gereken projelerde daha yüksek bir sınıf gerekebilir.
Bu nedenle Eca’yı “yangın performansı olmayan kablo” olarak tanımlamayın.
Eca ile Dca Arasındaki Fark Neden Önemlidir?
Dca, yangın gelişimi sırasında kablonun davranışını çok daha kapsamlı şekilde değerlendirir.
Ayrıca duman, damlacık ve asitlik bilgisi ekleyebilir.
Dolayısıyla Eca’dan Dca’ya geçiş yalnızca ticari bir sınıf yükseltmesi değildir; değerlendirme kapsamı da önemli ölçüde değişir.
Fca Kablo Ne Anlama Gelir?
Fca, Euroclass sisteminin en alt seviyesinde bulunur.
Genel olarak Fca, kablonun Eca için gerekli tanımlı performansı göstermediğini veya ilgili performansın sınıflandırma sistemi içinde belirlenmediğini ifade eder.
Bu nedenle Fca ile Eca’yı aynı kabul etmeyin.
Eca belirli bir temel alev performansını gösterir. Fca ise bunun altında yer alır.
CPR Kablo Sınıfları ve s / d / a Alt Sınıfları
Ana Euroclass kablonun yangının gelişimine katkısını tanımlar.
Buna karşılık ek harfler üç farklı yangın davranışını açıklar:
- s = duman
- d = alevlenen damlacıklar ve parçacıklar
- a = yanma gazlarının asitlik ve iletkenlik özellikleri
Bu nedenle özellikle B2ca, Cca ve Dca projelerinde yalnızca ana sınıfı şartnameye yazmak eksik kalabilir.
s1, s2 ve s3 Duman Sınıfları
| Duman Sınıfı | Göreceli Performans |
|---|---|
| s1 | En düşük duman üretimini hedefleyen ana sınıf |
| s2 | Orta seviye duman performansı |
| s3 | s1 veya s2 sınırlarını karşılamayan seviye |
Duman özellikle tahliye sırasında görüş mesafesini azaltabilir.
Bu nedenle hastane, metro, havalimanı ve kalabalık kamu yapılarında duman alt sınıfı önemli hale gelebilir.
s1a ve s1b Ne Anlama Gelir?
s1 ana sınıfı daha ayrıntılı şekilde s1a ve s1b olarak ayrılabilir.
s1a, ilgili duman geçirgenliği kriterinde s1b’ye göre daha talepkâr performans sunar.
Dolayısıyla B2ca-s1a ifadesi, yalnızca B2ca-s1 tanımından daha spesifik bilgi verir.
d0, d1 ve d2 Nedir?
| Damlacık Sınıfı | Göreceli Performans |
|---|---|
| d0 | En talepkâr seviye |
| d1 | Tanımlı kriterler içinde kontrollü performans |
| d2 | d0 veya d1 kriterlerini karşılamayan seviye |
Alevlenen damlacıklar kablo güzergâhının altındaki veya yanındaki malzemelere yangının yayılmasına katkıda bulunabilir.
Bu nedenle bazı projeler d0 veya d1 gereksinimini ayrıca belirtir.
a1, a2 ve a3 Nedir?
| Asitlik Sınıfı | Göreceli Performans |
|---|---|
| a1 | En talepkâr düşük asitlik / iletkenlik seviyesi |
| a2 | Orta seviye |
| a3 | a1 veya a2 kriterlerini karşılamayan seviye |
Düşük asitlik yalnızca insan güvenliği açısından önemli değildir.
Yanma gazları şu sistemlere de zarar verebilir:
- Sunucular
- Elektronik kartlar
- Kontrol sistemleri
- Şalt ekipmanları
- Metal yüzeyler
- Hassas veri altyapıları
Bu nedenle veri merkezi ve kontrol odası gibi elektronik yoğun projelerde a1 performansı özellikle değerli olabilir.
B2ca-s1a,d1,a1 Nasıl Okunur?
| Kod | Anlamı |
|---|---|
| B2ca | Ana yangına tepki Euroclass sınıfı |
| s1a | Çok düşük duman ve daha talepkâr s1 geçirgenlik alt sınıfı |
| d1 | Alevlenen damlacık / parçacık performansı |
| a1 | En talepkâr asitlik / iletkenlik sınıfı |
Dolayısıyla B2ca-s1a,d1,a1 tek bir performansı değil, dört ayrı yangın karakteristiğini aynı tanım içinde gösterir.
Bu nedenle satın alma ekibi fiyatları karşılaştırırken yalnızca “B2ca” ibaresini karşılaştırmamalıdır.
CPR Kablo Sınıfları ve EN 50575
EN 50575, güç, kontrol ve haberleşme kablolarının yapı işlerinde kalıcı kurulum amacıyla piyasaya sunulmasında kullanılan önemli harmonize kablo çerçevelerinden biridir.
Bu kapsam yalnızca enerji kablolarıyla sınırlı değildir.
Projeye ve ürün kapsamına göre şu kablo aileleri CPR sınıfı taşıyabilir:
- Enerji kabloları
- Kontrol kabloları
- Sinyal kabloları
- Data / LAN kabloları
- Fiber optik kablolar
- Haberleşme kabloları
- Bina otomasyon kabloları
Dolayısıyla “CPR yalnızca elektrik güç kablosu içindir” yaklaşımı doğru değildir.
EN 13501-6 Ne Yapar?
EN 13501-6, elektrik kablolarının yangına tepki performansını Euroclass sistemine göre sınıflandırır.
Bu sistem:
- Aca
- B1ca
- B2ca
- Cca
- Dca
- Eca
- Fca
sınıflarını ortak bir yapı içinde tanımlar.
Dolayısıyla EN 50575 ürün ve beyan çerçevesiyle, EN 13501-6 ise yangına tepki sınıflandırmasıyla ilişkili tamamlayıcı roller üstlenir.
EN 50399 Neden Önemlidir?
EN 50399, B2ca, Cca ve Dca gibi daha yüksek CPR sınıflarında kullanılan temel yangın test yöntemlerinden biridir.
Test düzeni demet halinde dikey yerleştirilen kabloların yangın davranışını değerlendirir.
Ölçümler şu alanları kapsayabilir:
- Isı açığa çıkması
- Yangın büyüme hızı
- Alev yayılımı
- Duman üretimi
- Alevlenen damlacıklar
Böylece EN 50399, tek kablo alev testinden daha kapsamlı bir yangın gelişimi değerlendirmesi sunar.
IEC 60332-1-2 Tek Başına B2ca veya Cca Sağlar mı?
Hayır.
IEC 60332-1-2 tek bir yalıtılmış iletken veya kablonun düşey alev yayılımını değerlendirir.
Bu test önemli bir alev davranışı göstergesidir. Ancak tek başına B2ca, Cca veya Dca CPR sınıfını kanıtlamaz.
Dolayısıyla şu eşitliği kullanmayın:
IEC 60332-1-2 uygunluğu = Cca veya B2ca
CPR Kablo Sınıfları ile LSZH Aynı Şey midir?
Hayır.
LSZH, düşük dumanlı ve halojensiz kablo veya malzeme yaklaşımını tanımlar.
CPR ise tamamlanmış kablonun standartlaştırılmış yangına tepki performansını sınıflandırır.
Dolayısıyla bir LSZH kablo proje ve ürün yapısına göre:
- B2ca
- Cca
- Dca
- Eca
gibi farklı CPR sınıflarına sahip olabilir.
Aynı şekilde yalnızca halojensiz dış kılıf kullanmak B2ca performansı sağlamaz.
Üretici bütün kablo konstrüksiyonunu test etmelidir.
LSZH terminolojisini daha ayrıntılı incelemek için LSZH ve PVC kablo farkı rehberimizi inceleyebilirsiniz.
B2ca Otomatik Olarak LSZH midir?
Hayır.
B2ca ana yangına tepki sınıfını tanımlar.
Düşük duman ve düşük asitlik hakkında daha ayrıntılı bilgi için s ve a sınıflarına bakın.
Örneğin B2ca-s1a,d1,a1 tanımı yalnızca B2ca ifadesinden çok daha fazla malzeme ve yangın davranışı bilgisi sunar.
CPR Kablo Sınıfları ile Yangına Dayanım Aynı mı?
Hayır. Bu konu CPR şartnamelerinde yapılan en önemli hatalardan biridir.
CPR şu soruya cevap verir:
Kablo yangının gelişimine ne kadar katkıda bulunuyor?
Yangına dayanım veya devre bütünlüğü ise farklı bir soru sorar:
Kablo yangın sırasında gerekli elektriksel veya optik fonksiyonu sürdürmeye devam ediyor mu?
| Performans | Ana Soru |
|---|---|
| B2ca / Cca / Dca / Eca | Kablo yangına nasıl tepki veriyor? |
| FE180 | Kablo tanımlı yangın testinde bütünlüğünü koruyor mu? |
| PH120 | Kablo yangın ve mekanik şok altında devre bütünlüğünü koruyor mu? |
| E30 / E60 / E90 | Komple kurulum sistemi fonksiyonunu sürdürüyor mu? |
Dolayısıyla:
- B2ca otomatik olarak FE180 değildir.
- Cca otomatik olarak PH120 değildir.
- B2ca otomatik olarak E90 değildir.
Proje iki performansı da istiyorsa her ikisini ayrı ayrı şartnameye yazın.
Bu farkı detaylı incelemek için FE180, PH120, E30, E60 ve E90 rehberimize bakabilirsiniz.
Bir Kablo Hem B2ca Hem FE180 Olabilir mi?
Evet.
Üretici aynı kabloyu hem yüksek yangına tepki performansı hem de yangın sırasında devre bütünlüğü için tasarlayıp test edebilir.
Örneğin ETK Kablo’nun belirli yangına dayanıklı fiber konstrüksiyonlarında B2ca-s1a,d1,a1 ile ayrı FE180 performansı aynı üründe yer alabilir.
Bu durum iki sınıfın aynı anlama geldiğini değil, aynı kablonun iki farklı yangın gereksinimini karşıladığını gösterir.
B2ca ile FE180 Arasındaki Fark
| Özellik | B2ca | FE180 |
|---|---|---|
| Performans tipi | Yangına tepki | Devre / kablo bütünlüğü |
| Yangın gelişimine katkı | Ana kriter | Ana sınıflandırma amacı değil |
| Isı açığa çıkması | Değerlendirmede önemli | Ana sınıflandırma amacı değil |
| Duman alt sınıfı | Tanımlanabilir | Ayrı özellik |
| Damlacık alt sınıfı | Tanımlanabilir | Ayrı özellik |
| Yangında çalışmaya devam etme | Garanti etmez | Temel amaç |
Bu nedenle şartnamede iki kodu birbirinin yerine kullanmayın.
B2ca ile PH120 Arasındaki Fark
PH120, ilgili test düzeninde yangın ve mekanik şok altında devre bütünlüğüne odaklanır.
B2ca ise kablonun gelişen yangına katkısını sınırlar.
Dolayısıyla tünel, metro veya kritik haberleşme projesi aynı kabloda hem B2ca hem PH120 isteyebilir.
Bu iki talep birbiriyle rekabet etmez; farklı güvenlik hedeflerini tamamlar.
B2ca ile E30 / E90 Arasındaki Fark
E30, E60 ve E90 yalnızca kabloya odaklanmaz.
Bu sınıflar uygun test düzeninde kabloyu, taşıma sistemini, destekleri, sabitlemeleri ve montaj geometrisini birlikte ele alır.
Buna karşılık B2ca kablonun yangına tepki performansını tanımlar.
Dolayısıyla bir kablonun B2ca olması komple kurulum sistemine E90 performansı kazandırmaz.
CPR Kablo Sınıfları ve Fiber Optik Kablolar
Fiber optik kablolar bakır iletken içermese de CPR kapsamındaki yangına tepki sınıflarına sahip olabilir.
Çünkü fiber kablo konstrüksiyonunda yanıcı veya yangına katkı sağlayabilecek birçok polimer eleman bulunabilir:
- PBT loose tube
- Tight buffer katmanları
- Dolgu elemanları
- İplikler
- İç kılıflar
- Dış kılıflar
Dolayısıyla “fiber yanmaz, CPR gerekmez” yaklaşımı doğru değildir.
Uygun ürünler B2ca, Cca, Dca veya başka Euroclass seviyeleri taşıyabilir.
Yangın sırasında veri iletiminin de devam etmesi gerekiyorsa ayrıca devre bütünlüğü performansı isteyin.
CPR Kablo Sınıfları ve Data / LAN Kabloları
Cat 5e, Cat 6, Cat 6A, Cat 7 ve Cat 7A kablolar da kalıcı bina tesisatında CPR sınıflandırmasına tabi olabilir.
Ancak Category sınıfı ile CPR Euroclass iki farklı performans alanıdır.
Örneğin Cat 6A kablo:
- B2ca
- Cca
- Dca
- Eca
gibi farklı yangına tepki sınıflarında üretilebilir.
Dolayısıyla Cat 6A = Cca şeklinde bir eşitlik kurmayın.
Cat 6A veri iletim performansını, Cca ise yangına tepki performansını tanımlar.
CPR Kablo Sınıfları ve Kontrol Kabloları
Kontrol kablolarında da elektriksel konstrüksiyon ile CPR performansını ayrı belirleyin.
Örneğin HSLH, HSLCH veya HSLHCH gibi halojensiz kontrol kabloları projeye ve test edilen konstrüksiyona göre farklı Euroclass seviyelerine sahip olabilir.
Halojensiz malzeme kullanmak tek başına Cca veya B2ca sağlamaz.
Bu nedenle satın alma ekibi hem kontrol kablosu tipini hem de gerekli CPR sınıfını RFQ içinde ayrı satırlarda tanımlamalıdır.
KNX ve Bina Otomasyon Kablolarında CPR
Kalıcı bina tesisatında kullanılan KNX / EIB bus kabloları da proje gereksinimine göre CPR sınıfı taşıyabilir.
Örneğin bir bina Dca isterken başka bir proje Cca ve daha talepkâr duman veya asitlik alt sınıfları isteyebilir.
Dolayısıyla KNX uyumluluğu ile CPR performansını iki ayrı teknik gereksinim olarak değerlendirin.
CPR Kablo Sınıfları ve DoP
DoP, yani Declaration of Performance / Performans Beyanı, CPR kapsamındaki uygun ürünlerde beyan edilen performansın izlenebilirliği açısından temel dokümanlardan biridir.
Kablo DoP dokümanında tipik olarak şu bilgileri kontrol edin:
- Ürün tanımı
- Ürün kodu
- Üretici
- Amaçlanan kullanım
- İlgili harmonize standart
- Beyan edilen CPR sınıfı
- Değerlendirme sistemi
- Gerekli olduğunda ilgili üçüncü taraf bilgileri
Dolayısıyla yalnızca ticari teklif üzerinde yazan “B2ca” ibaresine güvenmeyin.
DoP ile teklif edilen gerçek ürün kodunun birbiriyle eşleştiğini kontrol edin.
CE İşareti CPR Sınıfını Gösterir mi?
CE işaretini “yüksek yangın performansı” veya “yüksek kalite” etiketi olarak yorumlamayın.
CE işareti, ilgili harmonize Avrupa çerçevesindeki beyan ve uygunluk süreciyle bağlantılıdır.
Bu nedenle CE bilgisini şu dokümanlarla birlikte değerlendirin:
- DoP
- İlgili harmonize teknik şartname
- Beyan edilen Euroclass
- Ürünün amaçlanan kullanımı
AVCP Nedir?
AVCP, Assessment and Verification of Constancy of Performance ifadesinin kısaltmasıdır.
Bu sistem üreticinin beyan ettiği performansı nasıl değerlendirdiğini ve üçüncü taraf katılımının seviyesini tanımlar.
EN 50575 kapsamındaki mevcut geçiş çerçevesinde genel yapı şu şekildedir:
| Euroclass | AVCP Sistemi |
|---|---|
| Aca / B1ca / B2ca / Cca | System 1+ |
| Dca / Eca | System 3 |
| Fca | System 4 |
Dolayısıyla B2ca veya Cca gibi yüksek sınıflarda üçüncü taraf değerlendirme ve üretim performansının sürekliliği daha güçlü bir rol oynar.
CPR 2024 Kablo Sınıflarını Değiştirdi mi?
Avrupa Birliği, yapı ürünleri çerçevesini Regulation (EU) 2024/3110 ile yeniledi.
Ancak yeni CPR düzenlemesi her ürün ailesini aynı gün yeni teknik sisteme taşımadı.
Geçiş süreci ürün ailesine özgü yeni harmonize teknik şartnamelerin devreye girmesine bağlı ilerler.
Bu nedenle satın alma ekipleri kablo ürün ailesi için piyasaya arz tarihinde hangi harmonize şartnamenin geçerli olduğunu kontrol etmelidir.
AB’nin güncel yapı ürünleri mevzuatını Regulation (EU) 2024/3110 resmî EUR-Lex sayfasında inceleyebilirsiniz.
Ayrıca B2ca, Cca, Dca ve Eca gibi yerleşik kablo Euroclass tanımları geçiş döneminde teknik ve ticari açıdan önemini korumaktadır.
CPR Kablo Sınıfları Nasıl Seçilir?
1. Ulusal Mevzuatı Kontrol Edin
İlk olarak kablonun kurulacağı ülkenin bina ve yangın düzenlemelerini inceleyin.
2. Bina veya Altyapı Tipini Belirleyin
Hastane, veri merkezi, tünel, okul, konut veya endüstriyel tesis aynı yangın stratejisini kullanmayabilir.
3. Ana Euroclass Seviyesini Tanımlayın
Projenin B2ca, Cca, Dca veya Eca taleplerini açıkça yazın.
4. Duman Alt Sınıfını Belirleyin
Tahliye ve görüş koşulları önemliyse s sınıfını ayrıca tanımlayın.
5. Damlacık Performansını Seçin
Yangının aşağıdaki malzemelere sıçrama riskini değerlendirin ve gerekli d sınıfını belirtin.
6. Asitlik Gereksinimini Belirleyin
İnsan güvenliği ve elektronik ekipmanların korunması açısından a sınıfını değerlendirin.
7. LSZH Gereksinimini Ayrı Yazın
CPR sınıfının halojensiz malzeme gereksiniminin yerine geçmesine izin vermeyin.
8. Yangına Dayanım Gerekiyor mu?
Kritik devre yangında çalışmaya devam edecekse FE180, PH120 veya ilgili sistem bütünlüğü gereksinimini ayrıca tanımlayın.
9. DoP ve Sertifikaları Kontrol Edin
Dokümanların teklif edilen gerçek ürün koduyla eşleştiğini doğrulayın.
10. Elektriksel veya Optik Performansı Ayrı Tanımlayın
CPR sınıfının Cat 6A, fiber tipi, iletken kesiti veya kontrol kablosu konstrüksiyonunun yerine geçmesine izin vermeyin.
CPR Kablo Sınıfları İçin RFQ’da Neler Yer Almalı?
“CPR uyumlu kablo” şeklindeki bir teklif talebi yeterince açık değildir.
RFQ içinde mümkünse şu bilgileri yazın:
- Kablo tipi
- Ürün konstrüksiyonu
- Ana CPR Euroclass
- Gerekli s duman sınıfı
- Gerekli d damlacık sınıfı
- Gerekli a asitlik sınıfı
- LSZH / halojensiz gereksinimi
- Varsa yangına dayanım gereksinimi
- FE180 gereksinimi
- PH sınıfı gerekiyorsa ilgili seviye
- E30 / E60 / E90 gerekiyorsa sistem şartı
- İlgili ürün standardı
- CPR DoP talebi
- Gerekli sertifika ve üçüncü taraf dokümanları
- CE dokümantasyonu
- Ürün kodu
- Kablo ölçüleri ve elektriksel/optik gereksinimler
- Projenin uygulanacağı ülke
- Varsa müşteri veya danışman teknik şartnamesi
Böylece farklı üreticiler gerçekten aynı yangın ve teknik performans üzerinden teklif verir.
CPR Kablo Sınıfları Seçiminde Yaygın Hatalar
B2ca’yı Yangına Dayanıklı Kablo Sanmak
B2ca yangına tepkiyi tanımlar; devre bütünlüğünü otomatik olarak sağlamaz.
B2ca’yı En Yüksek CPR Sınıfı Sanmak
Aca ve B1ca hiyerarşide B2ca’nın üzerinde bulunur.
Eca’yı Yangın Performansı Olmayan Kablo Sanmak
Eca tanımlanmış temel bir alev yayılımı performansıdır.
Yalnızca B2ca ve Cca Harflerini Karşılaştırmak
s, d ve a alt sınıfları projenin gerçek yangın davranışını önemli ölçüde etkileyebilir.
LSZH’yi Otomatik B2ca veya Cca Sanmak
LSZH malzeme özelliği ile CPR Euroclass farklı kavramlardır.
PVC Kablonun Yüksek CPR Sınıfına Çıkamayacağını Düşünmek
CPR performansını yalnızca polimer adı değil, tamamlanmış ve test edilmiş kablo konstrüksiyonu belirler.
Bütün Avrupa’da Aynı CPR Sınıfını Zorunlu Sanmak
AB performans dilini harmonize eder; üye ülkeler yapı gereksinimlerini ulusal kurallarla belirleyebilir.
Cat 6A ile Cca’yı Aynı Şey Sanmak
Cat 6A veri iletimini, Cca ise yangına tepkiyi tanımlar.
Fiber Kablonun CPR’ye İhtiyacı Olmadığını Düşünmek
Fiber kablolardaki polimerler de yangına katkıda bulunabilir.
Yalnızca Dış Kılıfı Değiştirerek Eca’yı B2ca Yapabileceğini Varsaymak
Yangın performansı bütün konstrüksiyona bağlıdır.
Aynı CPR Sertifikasını Bütün Ürün Ailesine Otomatik Uygulamak
Damar sayısı, kesit, ekran, çap ve malzeme miktarı yangın performansını değiştirebilir.
DoP Kontrol Etmemek
Ticari teklif ile gerçek Performans Beyanını mutlaka eşleştirin.
Kablo Çapı CPR Performansını Etkiler mi?
Evet, etkileyebilir.
Yangın davranışını yalnızca kullanılan dış kılıf bileşiği belirlemez.
Komple kabloda şu özellikler de sonuçları etkileyebilir:
- İletken sayısı
- Bakır miktarı
- İzolasyon hacmi
- Dolgu malzemeleri
- Ekranlar
- İç kılıf
- Zırh
- Dış kılıf kalınlığı
- Toplam kablo çapı
Dolayısıyla aynı polimer bileşiğini kullanan iki farklı kablo aynı CPR sınıfını otomatik olarak elde etmez.
Her Zaman B2ca mı Seçilmelidir?
Hayır.
Daha yüksek yangın performansı birçok projede anlamlı güvenlik avantajı sağlayabilir. Ancak teknik şartname gerçek risk ve mevzuatla uyumlu olmalıdır.
B2ca konstrüksiyonlar daha gelişmiş bileşikler, daha hassas üretim kontrolü ve daha kapsamlı üçüncü taraf değerlendirme gerektirebilir.
Sonuç olarak maliyet de artabilir.
Bu nedenle hedef her projeye mümkün olan en yüksek Euroclass’ı yazmak değil, gerekli güvenlik performansını doğru şekilde tanımlamaktır.
ETK Kablo CPR Kablo Sınıfları
ETK Kablo; enerji, kontrol, sinyal, haberleşme, data ve fiber optik ürün ailelerinde proje gereksinimine göre farklı CPR sınıflarında konstrüksiyonlar üretir.
ETK’nın yayınlanan CPR portföyünde:
- B2ca
- Cca
- Dca
- Eca
sınıflarında ürünler bulunur.
B2ca portföyü belirli Data/LAN, kontrol ve yangına dayanıklı fiber optik konstrüksiyonları kapsar.
Cca tarafında ise belirli halojensiz kontrol, sinyal, bina otomasyon ve data kablo aileleri yer alabilir.
Ayrıca ürün ailesi ve proje talebine göre Dca ve Eca sınıfları da değerlendirilebilir.
Önemli nokta ürün koduyla CPR belgesini eşleştirmektir. Aynı kablo ailesindeki farklı çap, damar veya konstrüksiyonlar aynı CPR sonucunu otomatik olarak taşımaz.
ETK’nın belirli yangına dayanıklı fiber optik kablo çözümleri, B2ca yangına tepki performansını ayrı FE180 gibi devre bütünlüğü özellikleriyle aynı konstrüksiyonda birleştirebilir.
CPR Kablo Sınıfları Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
CPR kablo sınıfları nelerdir?
CPR kablo sınıfları Aca, B1ca, B2ca, Cca, Dca, Eca ve Fca seviyelerinden oluşur.
B2ca mı Cca mı daha yüksektir?
B2ca ana Euroclass açısından Cca’dan daha yüksek yangına tepki performansı sunar.
Cca mı Dca mı daha yüksektir?
Cca, Dca’dan daha talepkâr ana yangına tepki seviyesidir.
Dca mı Eca mı daha yüksektir?
Dca daha kapsamlı ve daha yüksek bir yangına tepki sınıfıdır.
B2ca en yüksek CPR kablo sınıfı mıdır?
Hayır. Aca ve B1ca, B2ca’nın üzerinde yer alır.
B2ca-s1a,d1,a1 ne demektir?
B2ca ana yangına tepki sınıfını, s1a duman performansını, d1 alevlenen damlacıkları ve a1 yanma gazlarının asitlik özelliklerini tanımlar.
s1 ne anlama gelir?
s1, CPR ek sınıflandırmasında düşük duman üretimine yönelik en talepkâr ana duman seviyesidir.
d0 ne demektir?
d0, ilgili sınıflandırma kriterleri altında alevlenen damlacık ve parçacık açısından en talepkâr performans seviyesidir.
a1 ne anlama gelir?
a1, yanma gazlarının asitlik ve iletkenlik özellikleri açısından en talepkâr CPR ek sınıfıdır.
Eca’da s1, d1 veya a1 bulunur mu?
Hayır. Eca, B2ca, Cca veya Dca gibi s, d ve a ek sınıflarını taşımaz.
Eca alev geciktirici midir?
Eca tanımlı bir temel tek kablo alev yayılımı performansını gösterir. Ancak Cca veya B2ca’nın kapsamlı yangın gelişimi performansıyla eşdeğer değildir.
LSZH B2ca anlamına gelir mi?
Hayır. LSZH malzeme ve duman/halojen yaklaşımını, B2ca ise tamamlanmış kablonun yangına tepki sınıfını tanımlar.
B2ca yangına dayanıklı mıdır?
Otomatik olarak değildir. Yangında çalışmaya devam etme özelliği ayrı devre bütünlüğü testi gerektirir.
B2ca ile FE180 aynı mıdır?
Hayır. B2ca yangına tepkiyi, FE180 ise tanımlı yangın koşullarındaki kablo bütünlüğünü ele alır.
B2ca ile PH120 aynı mıdır?
Hayır. PH120 yangın ve mekanik şok altında devre bütünlüğüne odaklanır.
Bir kablo hem B2ca hem FE180 olabilir mi?
Evet. Üretici kabloyu iki ayrı performans için tasarlayıp test edebilir.
Cat 6A kablo otomatik olarak Cca mıdır?
Hayır. Cat 6A elektriksel veri iletim performansını, Cca yangına tepki sınıfını tanımlar.
Fiber optik kablo B2ca olabilir mi?
Evet. Komple fiber optik kablo konstrüksiyonu gerekli test performansını karşılarsa B2ca sınıfı taşıyabilir.
PVC kablo Cca olabilir mi?
CPR sınıfını yalnızca malzeme adı belirlemez. Tamamlanmış kablo konstrüksiyonunun test sonucu esas alınır.
CPR sınıfını kim belirler?
Üretici test edilen performansı beyan eder. Ancak projede hangi minimum sınıfın gerekli olduğunu ulusal mevzuat, yangın stratejisi ve teknik şartname belirler.
DoP neden önemlidir?
DoP, üreticinin gerçek ürün için beyan ettiği CPR performansını ve ilgili teknik bilgileri izlenebilir biçimde gösterir.
Hangi CPR kablo sınıfını seçmeliyim?
Önce ülke mevzuatını ve proje yangın stratejisini kontrol edin. Ardından ana Euroclass seviyesini, s/d/a alt sınıflarını, LSZH gereksinimini ve varsa ayrı yangına dayanım taleplerini belirleyin.
Sonuç: CPR Kablo Sınıfları Nasıl Doğru Yorumlanmalıdır?
CPR kablo sınıfları kablonun yangına nasıl tepki verdiğini ortak bir Avrupa performans diliyle ifade eder.
B2ca, yaygın projelerde karşılaşılan en yüksek performans seviyelerinden biridir. Ancak Aca ve B1ca sınıfları onun üzerinde bulunur.
Cca güçlü yangın gelişimi kontrolü sunarken Dca orta seviyede performans sağlar. Eca ise tanımlı temel tek kablo alev yayılımı seviyesini temsil eder.
Ancak ana Euroclass yalnızca ilk adımdır. B2ca, Cca ve Dca kablolarda s, d ve a alt sınıflarını da kontrol edin.
Duman tahliyeyi zorlaştırabilir. Alevlenen damlacıklar yangının başka malzemelere taşınmasına katkıda bulunabilir. Asidik yanma gazları ise insanlar kadar elektronik sistemler ve metal altyapı için de risk oluşturabilir.
Ayrıca CPR ile LSZH’yi birbirine karıştırmayın. Halojensiz kablo otomatik olarak B2ca değildir ve B2ca etiketi tek başına bütün düşük duman veya asitlik özelliklerini açıklamaz.
En önemlisi, CPR ile yangına dayanımı ayrı değerlendirin. B2ca kablonun yangının gelişimine katkısını tanımlar; FE180 veya PH120 ise tamamen farklı bir yangın güvenliği sorusuna cevap verir.
Bu nedenle kritik bir proje aynı anda B2ca-s1a,d1,a1 ve ayrı FE180 veya PH120 performansı isteyebilir.
Son olarak yalnızca ticari ürün açıklamasına güvenmeyin. DoP, CPR sınıfı, ürün kodu, sertifika ve gerçek kablo konstrüksiyonunu birbiriyle eşleştirin.
Böylece proje mümkün olan en yüksek etiketi değil, bina veya altyapının gerçek yangın güvenliği stratejisini karşılayan doğrulanmış kablo performansını seçmiş olur.
